د وزیر ویناوې

نحمده ونصلی علی رسول الکریم اما بعد :

درنو میلمنو، د رسنیو استازو، خویندو او وروڼو

 

السلام علیکم ورحمه الله و برکاته

خوښ یم، چې د مخابراتو وزارت د ۱۳۹۷ کال لاسته راوړنو او ۱۳۹۸ کال پلانونو په اړه راپور له تاسو سره شریکوم.

مخابراتي سکټور د ټولنیز پرمختګ له پاره یو بنسټيز سکتور دی، چې د هېواد په ټولو اداري بنسټونو کې اغیزمن رول لري.

دا چې د مخابراتو وزارت د مخابراتو او ټکنالوجۍ د تنظیم او رهبری مسؤلیت پر غاړه لري نو اړینه بولو، چې په دې برخه کې  شوي پرمختګونه او لاسته راوڼې ستاسو له لارې له ولس سره شریکې کړو.

مخابراتو او معلوماتي ټکنالوجۍ وزارت په ۱۳۹۷ مالي کال کې یو شمېر اساسي موخې ټاکلې وې، چې ډېری هغه یې بشپړې شوي او پاتې نورې یې لا هم تر کار لاندې دي.

تر سره شوې یا بشپړې شوې چارې:


۱:-  دASP.Net) ) امنیتي سیستم (Drupal) نوي سیستم ته په بدلولو سره، د ډيټا سنټر یا معلوماتو په مرکز کې د ذخیرې وړتیا لوړول.

۲:ـ د افغانستان ملي معلوماتو په مرکز کې، د دغه سیستم د ظرفیت لوړولو په موخه د Cloud  په نوم نوي سیستم ځای پر ځای کول او نښلول.

د دغه سیستم د نښلولو موخه په دولتي ادارو کې، د درې ډوله: (ویب سایټونو د مدیریت سیستم، ایمیل او ویب هوستنګ)  خدمتونو وړاندې کول او په ډيټا سنټر کې، د (ای ټي) سافت ویرونو نښلولو ته زمینه برابرول دي.

۳:ـ د انټرنیټي ټرافیک د کنټرول به موخه (NIXA National Internet Exchange of Afghanistan) د انټرنیت راکړې ورکړې سیسټم فعالول او د دغې پروژې د وسایلو نښلول.
دا مهال له (NIXA)  سره ۱۰ سترې کمپنۍ نښلول شوي او همدارنګه  د فیسبوک سرور د NIXA له مرکز سره نښلول شوی. تر څنګ یې د انټرنیټي ټرافیکو کنټرول مخ په پراخېدو دی.

۴:-  په وزارت کې د اصلاحاتو او سیستم د پرمختګ په موخه، د ۲۸ کسانو ګمارل. دغو متخصصینو د بشري سرچینو په بیلابیلو برخو کې ظرفیتونه لوړ کړي، چې د پراختیایی پروژو د غوره پلي کیدو ستر لامل ګرځېدلی. د وزارت د ارشیف وداني تیاره شوې او د پکتیا ولایت پست ریاست هم په انلاین ويډيو کنفرانس سمبال شوی دی.

۵:- د برښنایي حکومتولۍ د پراختیاو او دودولو په موخه، په انلاین ډول د برښنایې پاسپورټ سیستم په کابل او ولایتونو کې فعال شوی، چې د دغه سیستم له رامینځته کولو سره هیوادوالو ته د پاسپورت اخیستنې په برخه کې زیاتې اسانتیاوې رامنځته شوي دي.

۶:- د بشری پانګې د پرمختګ له پاره ۳۵ کسان د CBR او ۲۸ نور د رسمي بستونو له لارې پر دندو ګمارل شوي، چې د دې ۷۳ کسانو په ګمارلو سره په اداري چارو کې پام وړ مثبت بدلون رامېنځته شوی.

۷:- په (اقنه او تورغونډۍ) بندرونو کې، د بنډویټ وړتیا لوړولو په موخه د 10GB کارتونو نښلولو رسمي چارې بشپړي شوې، چې د دغې پروژې له پلې کولو سره به د انټرنیت وړتیا او کیفیت کې پام وړ مثبت بدلون احساس شي.

۸:- د سایبري جرمونو څيړنې لابراتوار رامېنځته شوی، چې د دغه لابراتور له رامېنځته کېدو سره د سایبري مجرمینو په پيژندلو کې زیاتې اسانتیاوې رامېنځته شوې، چې له امله یې ورځ تر بلې د دغو جرمونو کچه مخ په کمېدو ده.

۹: - د وزارت په ودانۍ کې د (Open Space) یا پرانیستو دفترونو جوړول. د دې دفترونو له جوړیدو سره د الیکترونیکي تذکرې او اسان خدمت په برخه کې، غوښتوونکو ته زیاتې اسانتاوې رامېنځته شوي دي.

۱۰- (GRP) یا د دولت د پلان جوړونې مدیریتي سیسټم جوړول. دغه سیستم  پنځه برخې (بشري سرچینې، مالي، تدارکات او قراردادونه، پروژې او د جندر محاسبه) لري، په مخابراتو او معلوماتي ټکنالوجۍ وزارت او اداري اصلاحاتو کمیسیون کې په بریالیتوب سره بشپړ شوی، چې له پلي کیدو سره یې، په چارو کې اغیزمنتیا، چټکوالی او روڼتیا رامېنځته شوې ده.

۱۱:- د مخابراتو او معلوماتي ټکنالوجۍ وزارت ـ د ازبکستان ټکنالوجۍ د پراختیا وزارت او دغه هیواد د جمهوري دولت تر رهبري لاندې، د خدمتونو ادارې تر مېنځ هوکړه لیک لاسلیک شوی، چې پر اساس یې د انټرنيټي خدمتونو پرمختګ او پراختیا، د ارزانه انټرنیت وړاندې کول او درېیمو هېوادونو ته د ترانزیت زمینه برابروي.

۱۲:ـ د کار او ټولنیزو چارو وزارت، پوهنې وزارت، لوړو زده کړو وزارت، کورنیو چارو وزارت، مالیې وزارت، اترا ادارې، کابل ښاروالۍ،  ثبت احول نفوس ادارې، د بیمې ملي ادارې، اریانا شرکت او ښځو چارو وزارت سره شاوخوا دوولس هوکړه لیکونه ترتیب او او لاسلیک شوي دي. د دغو هوکړه لیکونو له پلې کیدو سره د پروژو په کدري برخه کې کې چټکتا، همغږي او همکاري رامنځته شوي ده.

۱۳:ـ د زرنج ښار، ایران او زابل بندر د نوري فایبر شبکې سره نښلول شوې دي، چې د مخابراتي او انټرنيټي خدمتونو په برخه کې یې زیاتې اسانتیاوې رامېنځته کړې او له امله یې د اړیکو په کفیبت کې ښه والی راغلی دی.

 ۱۴:ـ د رښتینې معلوماتو سیستم د دفتر جوړیدل. د مخابراتي  معلوماتو حقیقي سیستم یا Real Time Data Management System   نښلول. او د نښلولو په پار یې د مایکرو ویفټ انټرنیټ برابرول.

له ټولو مخابراتي شرکتونو سره د رییل ټایم سیسټم له نښلولو وروسته، په لس سلنه مخابراتي محصولاتو کې بشپړه روڼتیا رامېنځته شوې.

 

تر لاس لاندې چارې:

۱:ـ (بک اپ سایټ) د افغانستان د معلوماتو ملي مزکز د ملاتړي سیستم نښلول.

۲:- د کابل پوهنتون د الیکترونيکي کتابتون له پاره د ډيجيتل لابراتوار جوړول.

۳:ـ  (APCICT) د الیکترونیکې حکومتوالۍ، د اسنادو او کتابونو ژباړه، ډيزاین او چاپول.

۴:ـ د ډيجيټل کاسا Digital CASA پروژې د فعالیتونو پلي کیدو له پاره د امکاناتو مطالعه کول  

۵: ـ عامه خدمتونو د معلوماتو وړاندې کولو په موخه د اسان خدمت مرکز رامېنځته کول.

۶:ـ د موبایل له لارې دولتي کارکوونکو ته، د امتیازاتو ورکړې اسانتیاوو رامېنځته کول.

۷:ـ د وزارت په مرکز کې د ۳۰۰ پست بکسونو ايښودل. د مرکزي پست خونې او د کابل ښار ۲۱ پست خونې له انټرنیټ سره نښلول. د معلوماتي ټکنالوجۍ په انستیتیوت کې د سورټینګ پستي مرکز جوړول او د لاکر پارسل نښلول.

۸:ـ د نوري فایبر شبکې له پاره د کیندنې، پايپ او کیبل غځول او د SDH نصبول.

۹:ـ په ۳۴ ولایتونو کې د (Uplink Upgrade) سیسټم د نښلولو او پیل له پاره د تدارکاتي چارو بشپړول.

 

د پخوانی وزیر بیانیه